50 lat zakładu w Tychach – tu zaczęła się historia Polskiej Motoryzacji

Początki tej historii sięgają 1975 roku, gdy w Tychach ruszyły pierwsze linie montażowe. Zakład miał być początkowo miejscem montażu końcowego, z tłocznią i lakiernią, z planem rocznej produkcji na poziomie 150 tys. samochodów. Jednak, gdy popyt na „Malucha” – Polskiego Fiata 126p – znacząco przewyższył oczekiwania, moce produkcyjne zwiększono do 200 tys. aut rocznie.

To właśnie w Tychach składano kultowego ,,126p” – pierwszy symbol polskiej motoryzacji i obiekt sentymentalnej pamięci milionów Polek i Polaków. Samochód powstawał w Tychach od karoserii, przez lakierowanie, aż po końcowy montaż, z zespołami napędowymi dostarczanymi z Bielska-Białej.

W kolejnych latach zakład przeszedł ogromną transformację technologiczną – rozpoczęto automatyzację procesów tłoczenia i montażu, wprowadzono roboty spawalnicze i wózki samojezdne. Powstała nowoczesna lakiernia, która umożliwiła produkcję aut na międzynarodowym poziomie jakości.

W listopadzie 1990 roku Fabryka Samochodów Małolitrażowych (FSM) została przekształcona z przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną należącą do Skarbu Państwa. Fiat, mając za sobą kilkanaście lat ścisłej współpracy z FSM, zadeklarował chęć przejęcia większościowego pakietu akcji nowo powstałej spółki. W efekcie nazwa zakładu została zmieniona na Fiat Auto Poland.

Czerwiec 1991 roku to debiut Fiata Cinquecento, który przez kolejne lata święcił sukcesy – w 1995 roku z linii zjechał jego 500-tysięczny egzemplarz, a dwa lata później – milionowy. W 1998 roku jego miejsce zajął Fiat Seicento – model, który szybko stał się liderem rynku krajowego i hitem eksportowym. Jego wdrożenie wiązało się z głęboką modernizacją tłoczni, spawalni i lakierni. Produkcję Fiata Seicento zakończono w maju 2010 roku, a jego łączna liczba egzemplarzy wyniosła 1 328 973 sztuki.

Ostatni egzemplarz Fiata 126p powstał w zakładzie 22 września 2000 roku. W ten sposób zakończyła się era ,,Malucha”, którego w tyskim zakładzie wyprodukowano aż 2 166 349 egzemplarze. W tym czasie podjęto również decyzję o skoncentrowaniu całej działalności produkcyjnej Fiata w Polsce właśnie w Tychach. W efekcie do zakładu przeniesiono produkcję modeli Fiat Siena i Uno (produkowanych do 2002 roku) oraz Palio Weekend (do 2004 roku).

Kolejne lata przyniosły nowe inwestycje i sukcesy. Pod koniec 2003 roku zadebiutował Fiat Panda, który szybko zdobył uznanie, zostając Europejskim Samochodem Roku 2004.

Trzy lata później z linii produkcyjnej zjechał kolejny bestseller – Fiat 500. Model ten, będący hołdem dla włoskiego designu i inżynierii, zdobył tytuł Europejskiego Samochodu Roku 2008.

Umocniło to pozycję tyskiego zakładu jako jednego z najważniejszych w strukturach całego koncernu. W tym samym roku, na mocy umowy z Ford Company, w Tychach rozpoczęto produkcję nowego Forda Ka (produkowanego aż do maja 2016 roku).

Uruchomienie nowych modeli wymagało jednak modernizacji fabryki: rozbudowano spawalnię i wyposażono ją w nowoczesne, zrobotyzowane linie, powstała nowa hala montażowa, a także nowoczesna lakiernia. Liczba robotów w zakładzie wzrosła z 400 do 950, co znacząco podniosło poziom automatyzacji i efektywności.

Sukces Fiata 500 otworzył drzwi do kolejnych premier – do produkcji wprowadzono wersje sportowe i ekskluzywne, takie jak Abarth 500, Fiat 500C, Abarth 500C oraz edycje limitowane: Abarth 695 Tributo Ferrari, Fiat 500 by Diesel czy Fiat 500 by Gucci.

CAŁA PRODUKCJA W TYCHACH

Pod koniec 2010 roku zakład otrzymał nowe zadanie – produkcję modelu Lancia Ypsilon. W 2015 roku, po utworzeniu globalnego koncernu Fiat Chrysler Automobiles (FCA), zakład w Tychach zmienił nazwę na FCA Poland. W tym samym roku rozpoczęto produkcję piątej generacji Ypsilon, która miała premierę 17 września. Rok później fabryka ustanowiła rekord produkując 67 tysięcy egzemplarzy Lancii Ypsilon.

W 2017 roku model 500 ponownie przekroczył granicę 201 tysięcy sztuk rocznej produkcji. Tak też, 10 maja 2018 roku, z linii produkcyjnej zjechał dwumilionowy egzemplarz Fiata 500.

Epoka Stellantis rozpoczęła się w 2021 roku i zapoczątkowała nowy rozdział w historii fabryki. Transformacja zakładu objęła modernizację linii produkcyjnych, wdrożenie nowoczesnych technologii oraz szkolenia załogi. Zakład skoncentrował się na produkcji trzech modeli segmentu B-SUV, reprezentujących marki należące do Stellantis: Alfa Romeo, Fiat oraz Jeep. Nowa era przyniosła nie tylko zmiany organizacyjne, ale również zwrot w kierunku elektromobilności.

Jeep Avenger zadebiutował jako pierwszy w pełni elektryczny model tej marki, jego seryjna produkcja ruszyła w listopadzie 2022 roku w Tychach. W 2023 roku zdobył tytuł Europejskiego Samochodu Roku, a także został nagrodzony m.in. w konkursie TopGear.com Electric Awards 2023 jako ,,Electric Car of the Year” (Samochód elektryczny roku) oraz ,,Best Electric City Car” (Najlepszy miejski samochód elektryczny).

Fiat 600 dołączył do produkcyjnego portfolio zakładu we wrześniu 2023 roku. Rok później wyróżniony został jako premiera motoryzacyjna plebiscytu Auto Lider 2024.

Alfa Romeo Junior uzupełnił gamę tyskiego trio na wiosnę 2024 roku. Jeszcze w tym samym roku zdobywa nagrodę ,,autonis” za design w plebiscycie czytelników magazynu ,,auto motor und sport”.

Dzięki tym inwestycjom fabryka w Tychach stała się jednym z filarów elektromobilnej strategii Stellantis, a Polska zyskała ważne miejsce na mapie europejskiej produkcji samochodów elektrycznych.

Równolegle do rozwoju gamy modelowej, tyski zakład nieustannie podnosił standardy jakościowe i organizacyjne, stając się pionierem z zakresu zarządzania jakością. Już w 1996 roku jako pierwszy zakład motoryzacyjny w Polsce otrzymał Certyfikat Jakości ISO 9001. W 2002 roku wdrożono Zintegrowany System Zarządzania Jakością, Środowiskiem oraz Bezpieczeństwem i Higieną Pracy.